آن ترقى توانند جست يا مصاعد توانند شد : وَ ما أُوتِيتُمْ مِنَ الْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًا ( اسراء 87 ) و داده نشديد شما از علم مگر اندكى . و عقاب وحدانيت او از عوارض و اوصاف مخلوقات منزه مانده : لَمْ يَلِدْ وَ لَمْ يُولَدْ * وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُواً أَحَدٌ ( اخلاص 4 - 3 ) فرزند از وى حاصل نشده و نيست او را مانند هيچ احدى . شرح صفات ذات والايش بيش از آن است كه خفاش سيرتان ذكاء « 1 » انسانيت كه داغ حدوث بر چهرهء : لَمْ يَكُنْ شَيْئاً مَذْكُوراً ( دهرا ) دارند و سمت نور قدم بر حدقهء : كُلُّ مَنْ عَلَيْها فانٍ ( الرحمن 26 ) درآرند . بر آشيانهء آن وجود باقى و دائم . قُلِ اللَّهُمَّ مالِكَ الْمُلْكِ تُؤْتِي الْمُلْكَ مَنْ تَشاءُ ( آل عمران 25 ) يعنى بگوى يا محمد كه بار خدايا اى صاحب ملك مىدهى ملك را هر كه را مىخواهى . توانند پريدن و اخذ نور از آفتاب هستى و عزت وى كردن « يا من لا يعرف و لا يدرى كيف هو الا هو ، يا من لا يقدر على قدرته الا هو ، يا من هو كل يوم هو فى شأن ، يا من لا يشغله شأن عن شأن ، يا من لا إله الا هو و اليه المصير » يعنى آن كسى كه نمىشناسد و نى دريابد كسى چگونگى او را بجز او ، و اى آن كسى كه قادر نيست بر مثل قدرت او مگر او ، و اى آن كسى كه هر روز او در شأنيست يعنى حضور در غالب اعيان ، اى آن كسى كه مشغول نداشته او را هيچ ظهورى از ظهور ديگر . اى آن كسى كه نيست هيچ خداى جز او و بسوى اوست بازگشت همه . و صد هزاران هزار هداياى صلوات و تحف تحيات از اين حضرت پاك بر مجلى شريف و وجود مظهر صدر كونين مقتداى ثقلين و مقصود عالمين محمد بن عبد اللّه ، بن عبد المطلب ، بن هاشم ، بن عبد مناف ، بن قصى ، بن كلاب ، بن مرة ، بن كعب ، بن عدى ، بن تيم ، بن لوى ، بن غالب ، بن فهر ، بن مالك ، بن النضر و هو قريش ، بن كنانة ، بن خزيمة ، بن مدركة ، بن الياس ، بن مضر ، بن نزار ، بن معد ، بن عدنان باد . آن محمدى كه اول بود به بشارت « كنت نبيا و آدم بين الماء و الطين » « 2 » يعنى من نبى بودم و حال آنكه آدم هنوز در ميان آب و گل بود . و آخر بود باظهار ، و ظاهر بود بابراز و

--> ( 1 ) - ذكاء : تيزهوشى ، زيركى ذُكاء : شمس ، خورشيد ( 2 ) - مناقب ابن شهر آشوب 1 / 266 چاپ پنج جلدى ذوى القربى و بحار الانوار 16 / 402 و 18 / 278